Beschrijving
Een wijsgerig onderzoek bij het licht van Gods Woord
Digibron: Gepubliceerd op:
Dit is niet zo zeer stichtelijke, als veel meer wijsgerige lectuur. De titel zou kunnen verleiden om de wèl aangenametijd, de dag der zaligheid niet te verachten, want wij zijn op reis naar deeeuwigheid.
Maar zulk een zielsgenot, of zulk een zielaangrijpende roepstem is hier niet te vinden.
Ik zeg dit, wijl dit boek een bepaald soort van lezers zoekt. Het is lectuur voor hen, die watwijsgerigzijn aangelegd, en die vragen van wijsgerige aard gaarne in hetlichtvan de Heilige Schrift zien behandeld. Maar of dezulken in dit boek een bevrediging vinden blijft nog een grote vraag. Het is alles ingedeeld naar de sfeer der wijsbegeerte van de wetsidee. Daarom kan noch wat in het verleden noch wat in het heden over dit probleem is gezegd veel gehoor vinden. Of ge hier luistert naar het Griekse denken, of dat ge komt in de kring van het denken der 19e eeuw, of ge namen noemt van Kant of Natorp, of Bavinck of Barth, het verleden en heden kon niet reiken bij de ontdekking, die deze wijsbegeerte meent gedaan te hebben.
Heb ik de schrijver goed begrepen, dan wil hij ons duidelijk maken, dattijdin creatuurlijke zin heenwijst naar de oorsprong der dingen, en dattijdin providentiële zin wijst naar de voortgang der dingen, en dat in dit laatste gevaltijdeneeuwigheidgeen tegenstellingen zijn. Vandaar dat wij lezen op blz. 224: „het eeuwige leven is een tijdelijk leven”.
Het vreemde ligt niet in de inhoud, maar, gelijk in heel de wijsbegeerte van de wetsidee, in de zegsmanier. Het gaat hier niet om het „tijdsbegrip” maar om het eeuwigheidsbegrip. Wanneer met dit eeuwigheidsbegrip niet anders bedoeld wordt als wat de schrijver zegt blz. 224: „in het eeuwige leven isGodsverloste schepping steeds op weg tot voller ontplooiing en tot meer eer van Hem Die alle aanbidding waardig is” is dit heus niet iets eigensoortigs van deze wijsbegeerte. Ook zij, dietijdeneeuwigheidals tegenstelling zien, hebben dit nooit betrokken op het begrip ,,absoluut”.
Eeuwig is voor de Gereformeerde belijder altijd nog een onmededeelbare eigenschapGods.
Het is mij nog niet recht duidelijk, of wij met heel deze opzet van de wijsbegeerte der wetsidee wezenlijk iets verder gekomen zijn.
Ook dit boek, dat ik met waardering gelezen heb, heeft mij hiervan niet kunnen overtuigen.
Wie lust totonderzoekheeft, en wie al eens geneusd heeft in de oude en nieuwe wijsbegeerte, zal toch belangstellend dit boek lezen, al zullen de vragen vermenigvuldigd worden juist, als wij aan de verhouding vantijdeneeuwigheidhebben te denken. Lees daarvoor deze éne regel uit dit boek: „of de structuur van de kosmischetijdin de bedeling van de heerlijkheid precies dezelfde zal zijn, als aan deze zijde van de vernieuwing van hemel en aarde, is een vraag, waarop we het antwoord moeten schuldig blijven, omdat ons dienaangaande niets geopenbaard is”.
Zie, wanneer ik zulk een zin lees, dan gaat heel de relatie vantijdeneeuwigheidtoch wel sterk vervagen, ook al meent deze wijsbegeerte het van Barth en Kuyper en wie al niet te winnen. Dit boek kan ons leren, dat wij, tijdelijke mensen, met wat eeuwig is nog niet klaar zijn, en daarom blijft bescheidenheid hier een eerste kenmerk van waarheid.
Recensie: J.J. van der Schuit
Zie voor verdere TOELICHTING ook de INLEIDING van het boek !
| Auteur: | Ds. J.M. Spier |
| ISBNr: | — geen — |
